Sexting in Vlaanderen

Artikel

Mediawijs legde de belangrijkste vaststellingen uit eigen onderzoek naast de cijfers van Apestaartjaren 6. Hieruit blijkt dat sexting meer deel uitmaakt van de jongerencultuur dan uit cijfers blijkt. 

  • 8,1% van de jongeren maakte en verspreidde een seksueel getinte foto van zichzelf. De helft hiervan stuurde foto’s van zichzelf in ondergoed/zwemkledij. Bij 21,2% ging het om naaktfoto’s.
    Waarom sturen jongeren een sext? Voor zowel jongens en meisjes is het antwoord flirten en populariteit. Meisjes willen fysiek aantrekkelijk gevonden worden of sexten soms ook wel onder druk (zich geliefd voelen, schrik hebben om gedumpt te worden ...). Jongens doen het vooral om een sext terug te krijgen en fysiek bevrediging.
     
  • Slechts 1,7% van alle jongeren stuurt naaktfoto’s door. Jongens doen dit meer dan meisjes.
    Jongens sturen vooral een sext om eentje terug te krijgen, dit gebeurt heel vaak niet.
     
  • Jongeren met een lief doen vaker aan sexting dan jongeren zonder een lief. In iets meer dan de helft (57,1%) van de gevallen is de sext bedoeld voor een lief. 23,6% stuurt dit ook naar een vriendin en 21,7% naar een vriend. Jongens sturen vaker naar vriendin en meisjes vaker naar een vriend.
    Jongeren sturen een sext naar hun vrienden vooral met de bedoeling om te flirten of in de prille beginfase van een relatie. Meisjes sturen soms een sext naar een vriendin om te vragen of de foto wel ok is om door te sturen.
     
  • 59,1% maakt zichzelf onherkenbaar bij het versturen van een sext.
    Jongeren gaan op zoek naar verschillende manieren om de negatieve gevolgen van sexting te beperken. Zo zorgen ze ervoor dat ze onherkenbaar zijn op de foto. Een andere manier is ervoor zorgen dat je ook - of een screenshot van-  een sext hebt van de persoon naar wie je een sext wil sturen. Jongeren denken zo iets achter de hand te hebben.
     
  • Het meest gebruikte kanaal om te sexten is Snapchat (81,1%). De reden hiervoor is dat de foto na enkele seconden terug verdwijnt. In theorie, want 47% van de jongeren geeft toe minstens 1 x per week een screenshot te nemen op Snapchat. Andere kanalen zijn Facebook messenger (18,9%) en Whatsapp (11,3%).
    Waarom zijn deze kanalen zo geliefd? Je kan makkelijk een persoonlijk (privé) gesprek starten en het is dus niet nodig om privacy-instellingen in te stellen. Je hebt dus een zeker gevoel van controle, wat je bij het versturen van een post op Facebook minder hebt.  
    Opgelet bij Snapchat: foto’s verdwijnen na enkele seconden en de verzender van een Snap wordt verwittigd als er een screenshot wordt genomen. Dit kan echter omzeild worden door specifieke apps, door het inschakelen van de vliegtuig stand ...
     
  • 8,1% stuurt sexts én 25,6% ontvangt.
    Sexts worden naar meerdere mensen tegelijk verstuurd. Maar dit komt heel weinig voor, want sexts worden vooral verstuurd naar een lief of een vriend/vriendin waarmee ze willen flirten.

    Sexts worden verder verspreid via-via want jongeren geven aan regelmatig een sext te ontvangen via anderen. Jongens maken er zelfs een sport van om zoveel mogelijk sexts van meisjes te hebben, het bezorgt hen populariteit in de peer groep. (Bij voorkeur een sext die ze zelf bemachtigd hebben). Het motief bij de meisjes (en vaak ook bij de jongens) om sexts verder te verspreiden is: roddelen.  

    De rechtstreekse ontvangers sturen sexts heel vaak door. Dit is meestal gekoppeld aan een ontgoocheling in een relatie en/of relatiebreuk met de persoon op de sext. De ontvanger heeft op het moment dat hij/zij de sext ontvangt meestal niet de bedoeling om de persoon te kwetsen en/of te pesten, tenzij de persoon hem/haar iets misdaan heeft. Buiten een relatie hebben jongens soms ook de bedoeling om indruk te maken op peers, “zie eens wat ik gisterenavond heb kunnen bemachtigen!”. Het is vooral hun bedoeling om indruk te maken, niet zozeer om de ander te kwetsen.

    Heel wat jongeren liegen over het versturen van een sext want het versturen van een sext is nog steeds een groot taboe. De meeste jongeren zullen niet snel toegeven dat ze dit al gedaan hebben, zeker niet als je dit aan de meisjes vraagt.
     
  • Jongens (30,7%) ontvangen beduidend meer sexts dan meisjes (21,8%).
    Het doorsturen van sexts wordt door veel jongens als ‘normaal’ aanzien (“De stuurder heeft het zelf gezocht!”). Zelfs meisjes zien het als iets ‘typisch voor jongens’ om sexts naar elkaar te sturen. Er geldt wel eén gouden regel onder de jongens: een sext van je lief stuur je niet door en toon je niet, tenzij het echt héél pril zou zijn of de relatie gedaan is. Meisjes sturen dit minder vaak door, uit respect en om het vertrouwen niet te schenden.
     
  • Er is dus een groot verschil tussen jongens en meisjes bij het doorsturen van een sext. 24,7% van de jongens vindt dat je een sext van iemand anders mag tonen aan vrienden zonder toestemming, bij meisjes is dit slechts 7%.  MAAR slechts 5,3% van de jongens zou dit op een sociale netwerksite als Facebook doen (bij meisjes is dit slechts 1,4%). Er is weinig verschil tussen hoe jongens en meisjes denken over sexting, ze zijn niet strenger voor jongens dan voor meisjes (tot we kijken wat de jongeren zelf zeggen).

    Tot we gaan luisteren bij wat de jongeren zelf zeggen. De meeste jongeren vinden een sext sturen ‘not done’. Bij het doorsturen van een sext is de kans immers heel groot dat deze wordt opgeslagen en vroeg of laat zal doorgestuurd worden.
    Het sturen van een sext wordt door de meeste jongeren meer aanvaard bij jongens dan bij meisjes. Wanneer meisjes een sext sturen, worden ze veelal aanzien als een slet. Als ze het niet doen worden ze volgens jongens aanzien als een seut.
     
  • Meer dan de helft van de jongeren denken dan ook dat sexters het zelf gezocht hebben wanneer hun foto een verder leven krijgt. Tegelijk vinden 73,7% van de jongeren dat mensen die sexts doorsturen gemeen zijn!
    Diegene die de sext doorstuurt, is het minst ‘schuldig’.  En dat terwijl hij of zij wel degene is die er voor zorgt dat de persoon op de foto een grote kans maakt op reputatieschade. De sexters hebben dit volgens de meeste jongeren dan ook zelf gezocht, zeker wanneer de persoon op de foto niet aan de schoonheidsidealen voldoet. 
* Bronnen: Apestaartjaren 6, kwantitatief  onderzoek (2016): een tweejaarlijkse vragenlijst afgenomen bij 3300 jongeren (Mediaraven, LINC vzw en iMinds-MICT-UGent) 
** Kwalitatief onderzoek van Mediawijs: interview afgenomen bij 10 gezinnen, 15 jongeren (12-18j.) en 14 ouders, en 5 focusgroepen (3e, 4e, 5e en 6e middelbaar) waarvan twee meisjesgroepen, twee jongensgroepen en één gemengde groep.